“Om de waarde te bepalen moet men de inhoud kennen”



Hoe Griekenland zijn eigen-waarde verloor

Johan Jonk

Mijn vrouw en ik komen sinds een jaar of tien regelmatig op het eiland Kos in Griekenland. In het begin hadden ook zij, net als wij, sinds kort de euro. Geweldig. Vanuit hun drachme-tijd begonnen zij aan het eurotijdperk met lage uurlonen en prettige prijzen, waardoor grote hoeveelheden toeristen als vanzelf kwamen. Fèta, zoete Samoswijnen, zonnige stranden en terrassen waarop heerlijk gegeten kon worden. De Grieken verdienden goud geld. Maar ook Griekenland ontkwam in de jaren die volgden niet aan stijgende prijzen en dat met een overheid, die geen paal en perk stelde aan de staatsuitgaven. De gevolgen kennen we allemaal: heel Europa wijst naar Griekenland als het stoutste jongetje van de klas. Wij zagen het tijdens onze bezoeken allemaal gebeuren.

Op het terras van het restaurant van de familie Konstantinidis* ontmoeten wij twee mannen die inmiddels eigenlijk goede bekenden zijn geworden, Michaelos en Nikos. De eerste is beveiligingsman in de horeca en heeft samen met zijn zoon een sportschool. Zijn grootste trots (na zijn vrouw en kinderen natuurlijk) is zijn snelle speedboot. Nikos verhuurt stoelen op het strand en daarnaast heeft hij een loodgietersbedrijf. Het zijn harde werkers, die elkaar dagelijks even bijpraten over het eilandse en wereldse gebeuren. Zij doen dat op de wijze zoals zij dat in hun lange vriendschap gewend zijn: op het terras bij Konstantinidis, met een goed middagmaal. Zij hebben de donkere wolken boven de Griekse economie aan zien komen en voelen deze inmiddels persoonlijk in hun portemonnee. Mede door de negatieve publiciteit over Griekenland blijven de toeristen weg en de strandstoelenverhuur levert Nikos daardoor hoe langer hoe minder op. Michaelos raakt zijn baan in de beveiliging kwijt. Gelukkig houdt zijn sportschool financieel het hoofd nog net boven water, wat niet gezegd kan worden van het loodgietersbedrijf van Nikos. Aangezien vele eilanders van Kos hun boterham in het toerisme verdienen, gaat het bij iedereen minder (ofwel gewoon slecht) en is er geen geld meer om huizen te (ver)bouwen. In het restaurant houdt Konstantinidis het werk in de familie en kunnen vader en moeder rekenen op de hulp van hun zoon alsmede een tante en een neef. ‘Vreemd’ personeel hebben ze moeten ontslaan.

Onze vakantie op Kos, dit voorjaar, is een gezellig weerzien, maar met een trieste ondertoon. De eens zo trotse Grieken zijn onzeker en angstig geworden. Waar ging het mis? De eilanders zeggen het ons telkens weer: we hebben niet om de euro gevraagd; opeens was hij er. Maar ze hebben er in het begin wel van genoten. Toen het daarna echter mis ging was daar die riante glijvlucht de diepte in. Want ineens het ging snel. Michaelos verkocht zijn speedboot; hij kon hem niet meer betalen. En bovendien: de belastingen gingen fors omhoog en meer precies: ze werden nog geïnd ook!
Michaelos en Nikos zijn vastberaden deze crisis te overleven. De familie Konstantinidis ook. Zij proberen in deze schrale omstandigheden nog steeds de kwaliteit en creativiteit in de keuken te leveren, die de klanten van oudsher gewend zijn. Makkelijk zullen de komende jaren voor deze mensen op Kos en voor alle andere Grieken niet zijn. Zij worden nu geconfronteerd met dezelfde problemen die wij hier in Nederland al langer kennen: de vakantiegangers – zeker de jeugdige – zoeken de goedkoopste plekken op en gaan nu naar landen als Bulgarije en Tsjechië. Griekenland en dus ook de eilanders van Kos, zullen zich opnieuw moeten positioneren op de vakantiemarkt. Goed kijken naar de sterke punten – en niet vergeten de zwakke punten te bestrijden. In Griekenland bevinden zich veel bezienswaardigheden, die de moeite waard zijn om te bezoeken. Richt de blik op de wereld en prijs je waar aan, Griekenland! Dan komt het allemaal vast goed. Maar het kan nog wel een paar jaartjes duren…

(*de namen in dit artikel zijn gefingeerd)

Horecamakelaars in heel Nederland

Berjan van de Weerd


Bekijk profiel

Koert van de Weerd


Bekijk profiel

Blijf op de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen

Aanmelden nieuwsbrief